المنسوب للإمام الصادق ( ع ) ( مترجم وشارح : مصطفوي )
347
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي )
فوائد و عطيه هايى كه پروردگار متعال او را عطا فرموده است ، برادر او نيز داشته باشد ، و او را به سوى استقامت داشتن و راضى بودن در زندگى و قانع شدن به آنچه دارد هدايت كند . و باز او را مژده بدهد به مهربانى و رحمت پروردگار متعال ، اگر استقامت در راه حق پيدا كند . و بترساند او را از عذاب و غضب الهى در صورتى كه نسبت به اوامر الهى و وظائف دينى خود كوتاهى كند . [ ( شرح ) ] برادرى دو قسم است ، ظاهرى جسمانى و معنوى روحانى . در قسم اول : نسبت ما بين آنها جسمانى است ، و پدر و مادر آنان را در يك جهت جمع كرده ، و از اين لحاظ با همديگر حد مشترك دارند . در قسم دوم : نسبت ما بين آنها روحانى ، و پدر آنها نور و مادر آنها رحمت و مهربانى است ، يعنى منشأ و مبدء باطنى و جريان روحى آنها از نور حقيقت و از شعاع نور الهى بوده ، و در محيط رحمت و مهربانى الهى نشو و نما كرده ، و مسير زندگى و برنامهء حركات آنان رحمت است . و اين قسم از جهت ارتباط و اتحاد و يگانگى و خلوص و صفا و محبت و مهربانى قويتر و عاليتر و محكمتر است . و مصافحه كردن دو برادر ايمانى و روحى ، در حقيقت اظهار ارتباط و محبت و وحدت و اتصال بوده ، و اين عمل اختلاف و جدايى و دورى از هم و تيرگى روابط و تفاهم سوء در جزئيات مسائل را به كلى بر طرف خواهد ساخت . در اين مورد چون هيچ گونه نظر و غرض مادى در ميان نيست ؛ با كمال صميميت و خلوص نيت خير و صلاح و موفقيت برادر را خواستار بوده ، و تا ممكن است او را به سوى صلاح و سعادت و منافع مادى و معنوى ارشاد خواهد كرد ، اينست كه وارد است - كمترين حق برادر دينى - أن يحب لاخيه ما يحب لنفسه ، و أن تكره لاخيه ما تكره لنفسه - مىباشد . و چون بزرگترين صفت براى شخص مؤمن ؛ استقامت و پايدار بودن در برنامه ، و راضى و خوشنود بودن از مقدرات در جريان زندگى ، و قانع بودن به آنچه در اختيار اوست ، مىبايد اين سه صفت را به برادر خود توصيه و تلقين نمايد ، تا به اين صفات براى سير به سوى سعادت و كمال و روحانيت و درك فيوضات الهى نائل شود . پس معلوم شد كه اصل و ريشهء برادرى ايمانى و معنوى محبت الهى است ، يعنى اين دو برادر به خاطر مقام عبوديت و قرب و صفا در مورد عطوفت و محبت پروردگار متعال قرار گرفتهاند ، و اين محبت الهى اين دو نفر را جمع كرده ، و قهرا فاصله و اختلاف را از ميان